Stara tradycja uznaje adwent za początek roku kościelnego. W pierwszą niedzielę tego okresu przygotowania duchowego na przyjście Pana chrześcijanie zwracają szczególną uwagę na swoje życie wewnętrzne, ukierunkowane na ostateczne rozliczenie się z Bogiem, wykorzystanie Jego darów i Jego pomocy.

Uroczystość Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w dniu 8 grudnia wskazuje na wzór ludzkiej doskonałości w Jej życiu. To Ona "bez grzechu poczęta" zdołała w swym życiu doskonale spełniać Wolę Boga, wykonać zadanie Jej przez Boga zlecone, a przez to zwyciężyła szatana i jego pokusy.

Adwent w obecnym roku rozpoczyna trzyletnie przygotowanie katolików do Krajowego Kongresu Eucharystycznego w Polsce w roku 1987. Celem zamierzonym w czasie uroczystych obchodów jest, zgodnie ze wskazaniem Wielkiego Pielgrzyma do Ojczyzny, zdanie św. Pawła: "Nie daj się zwyciężyć złu, ale zło dobrem zwyciężaj", przypomniane w papieskiej homilii w Niepokalanowie 18 czerwca 1983 roku.

Najbliższy okres duszpasterskiej pracy Kościoła nad moralnym odrodzeniem człowieka i narodu poświęcony zostanie nauczaniu Ojca Świętego, Jana Pawła II, podczas jego drugiej pielgrzymki do Kraju. Były to wspaniałe rekolekcje narodowe, których słuchali nie tylko wierzący, ale i ci, którzy stoją na uboczu albo jeszcze poszukują sensu swego życia i działania. Nie możemy zapomnieć o tym programie wychowania nas do moralnego zdrowia, do sprawiedliwości i miłości społecznej.

Rok 1986 przedłuży tę pracę wychowawczą Kościoła w oparciu o cnotę pokuty i sakrament pojednania, czyli o najlepsze środki powrotu do Boga.

Bezpośrednie przygotowanie do Krajowego Kongresu Eucharystycznego wypełni omówienie istotnych cech życia religijnego, pogłębienia chrześcijańskiej pobożności względem Eucharystii.

Treść i ton papieskich przemówień pielgrzymkowych uwzględniały szczególne okoliczności naszego kraju i społeczeństwa w ostatnich trzech latach. "Trudny moment dziejów Ojczyzny" - tak określił Papież sytuację Polski w przemówieniu na warszawskim stadionie Dziesięciolecia.

Jak wyglądała ta rzeczywistość w nauczaniu Wielkiego naszego Rodaka? Jak widział on ówczesne warunki naszego życia narodowego i społecznego? Jaki był obraz Kościoła w Polsce? Odpowiedź wynikała z jego przemówień, w których jawił się obraz następujący:

- Sytuacja ogólnonarodowa to przeżywany kryzys, który wywołał anemię społeczną, brak nadziei, zakłamanie, brak zaufania do autorytetów. Zaszła potrzeba budzenia otuchy i wiary w sens dziejów i życia;

- sytuacja Narodu od strony religijnej wykazuje wprawdzie, że od 85 do 95 procent Polaków przyznaje się do wiary, ale religijność ta pozostawia wiele do życzenia. Obok religijności głębokiej i zaangażowanej, religijności instytucjonalnej, ufającej Kościołowi i słuchającej go, w tradycyjną, dotychczasową wiarę Polaków wkrada się religijność powierzchowna, zaniedbana, kwestionująca zasady wiary i moralności. Są przyznający się do katolicyzmu, ale zaniedbujący obowiązki religijno-moralne, mający słabą tylko więź z Kościołem. Trzeba też powiedzieć, że jest to dominująca masa w katolicyzmie polskim;

- sytuacja w różnych grupach i kategoriach społecznych wskazuje również większe lub mniejsze zagrożenia, które wymagają stałej troski Kościoła. I tak: rodzina, [358]która jest chyba jedyną w Polsce zdrową strukturą społeczną i oazą pozytywnych wartości, wymaga obrony przed zagrożeniami: niewiary, praktycznego materializmu, nietrwałości małżeństw, nie liczenia się z normami moralności chrześcijańskiej w odniesieniu do etyki małżeńskiej i planowania rodziny. Młodzież wprawdzie akceptuje wartości rodziny, cechuje się w dużym procencie ożywioną religijnością, ale też zdradza tendencje do praktycznego materializmu i ulega konsumpcyjnemu stylowi życia. Rolnicy uważają się za pokrzywdzonych przez urbanizację i industrializację, przez odpływ młodych ludzi do miasta, brak nawozów i narzędzi, nierentowność produkcji. Tradycyjna religijność wsi polskiej wymaga pogłębienia, jak również uczenia tych ludzi umiłowania pracy na roli i nieopuszczania ziemi. Robotnicy - w dużej mierze rekrutują się ze środowiska wiejskiego. Są uczuleni na punk[t]cie swoich praw. W ostatnich czasach nastąpiło w tej grupie społecznej odrodzenie religijne i wzrost moralności społecznej. Inteligencja - jest zróżnicowana i bardziej obecnie zbliża się do Boga i Kościoła. Wymaga opieki duszpasterskiej według kierunku

studiów i praktykowania zawodów.

Zasadnicza treść przekazanych nam pouczeń obracała się około fundamentalnych prawd: godność odkupionego człowieka i wypływające stąd prawa jednostki i Narodu oraz zasady chrześcijańskiego programu życia. W szczególności przepowiadanie Ojca Św[iętego] przedstawiło Narodowi następujące prawdy:

- Ewangelia stanowi podstawę więzi Narodu z Chrystusem. Człowieka i Narodu polskiego nie można zrozumieć bez Chrystusa, z którym jest związany od ponad tysiąca lat;

- z Ewangelii, podającej fakt Odkupienia, rodzi się powołanie człowieka do wolności, która jest darem i stanowi miarę jego godności. Wolność w wymiarze życia indywidualnego i społecznego, a więc wolność od grzechu, nałogów, egoizmu i nienawiści, ale i wolność w wymiarze suwerenności narodowej, możności wpływania na własną historię i kształtowanie życia społecznego, wolnego od deprawacji;

- Ewangelia niesie zwycięstwo w Jezusie Chrystusie. Zwycięstwo bowiem o wymiarze jednostkowym i społecznym jest prawdą ewangeliczną Zwycięstwo moralne nad ziem w jednostce gwarantuje moralne zwycięstwo Narodu, wyprowadzając społeczeństwo z rozbicia;

- w oparciu o Ewangelię należy budować w Narodzie sprawiedliwość i miłość społeczną, cywilizację miłości, która jest większa od sprawiedliwości. W Narodzie winien być prowadzony dialog zmierzający do prawdy i przebaczenia;

- w oparciu o Ewangelię należy też mieć należyte zrozumienie pracy, która jest nie tylko podstawą egzystencji, ale i współpracą z Bogiem, powinnością wobec społeczeństwa, osobistym rozwojem i doskonaleniem się jednostki. Dlatego też winna być wykonywana z poczuciem odpowiedzialności za jej jakość.

Ojciec Św[ięty] w swoim nauczaniu ukazywał też wzorce do naśladowania w postaci Polaków nowo wyniesionych na ołtarze: O. Rafała, Br. Alberta, a także św. Maksymiliana i Ks. Prymasa Wyszyńskiego.

Program wysuwa też sugestie, w jaki sposób winien być realizowany. Przede wszystkim w homiliach i na katechezie, przez artykuły umieszczane w prasie katolickiej, osobiste studium przemówień papieskich, filmy i przezrocza o drugiej pielgrzymce Ojca Św[iętego] do Ojczyzny wyświetlane w kościołach, udział w pielgrzymkach do sanktuariów. Nade wszystko jednak przez pracę każdego Polaka nad samym sobą, nad samowychowaniem siebie, by być wolnym człowiekiem, wolnym od uzależnień, ale także otwartym na drugiego człowieka, umiejącym przebaczać i pomagać w potrzebie. Także przez rzetelny wysiłek każdego w budowaniu miłości i sprawiedliwości społecznej w Narodzie, w zachowywaniu zgody, wyzbyciu się nienawiści i chęci zemsty, w rzetelnej pracy, bo Ojczyzna jest wielkim wspólnym dobrem wszystkich Polaków.