Z Rzymu

• 15 kwietnia [1984] r. minęło 20 lat od chwili, gdy Papież Paweł VI zapoczątkował udział przedstawiciela Stolicy Apostolskiej w zebraniach Organizacji Narodów Zjednoczonych. Następnie od roku 1973 przy Organizacji N.Z. w Nowym Jorku istnieje przedstawicielstwo Stolicy Apostolskiej na statusie obserwatora stałego bez prawa zabierania głosu na posiedzeniach plenarnych. Paweł VI dnia 4 października 1965 roku przemówił w Nowym Jorku "w imieniu zmarłych, biednych, cierpiących" i wezwał do ogólnego pokoju. Podobnie wystąpił Jan Paweł II 2 października 1979 r. "Pokój, rozwój narodów, obrona praw człowieka" - oto program działania Stolicy Apostolskiej na terenie "jedynego w świecie zgromadzenia". Jak bowiem wyraził się abp Giovanni Cheli, Nuncjusz Apostolski przy Organizacji N[arodów] Z[jednoczonych]: "Wielkich problemów ludzkości nie można rozwiązać formułami czysto technicznymi, ekonomicznymi, politycznymi, ale należy je rozważać i analizować w całkowitym wymiarze moralnym i duchowym".

• W bieżącym roku mija 1700 lat od urodzin popularnego patrona, św. Jerzego, rodem z Kapadocji. W pałacu Barberini w Rzymie urządzono w drugiej połowie maja wystawę poświęconą temu Świętemu. Na ekspozycję złożyły się trzy działy: filatelistyczny, ze znaczkami z różnych krajów poświęconymi św. Jerzemu, fotograficzne reprodukcje obrazów pędzla słynnych malarzy (Carpaccio, Pisanello, Rafael, Veronese, Rubens) i dzieła artystów współczesnych, którzy w oryginalny sposób pod względem technicznym i obrazowym interpretują ikonografię przedstawiającą św. Jerzego. Wystawa będzie prezentowana także w Spoleto, Ferrarze i Wenecji.

• Na drugiej sesji Rady Sekretariatu Generalnego Synodu Biskupów w Rzymie rozpatrywano projekt dokumentu o pojednaniu i pokucie (zeszłoroczny temat obrad Synodu Biskupów). W skład rady wchodzi 10 kardynałów, 3 arcybiskupów i 1 biskup. Tematem przyszłego Synodu w r. 1986 będzie misja świeckich w Kościele i w świecie. Wprawdzie mówi się o tym zagadnieniu w dokumentach Soboru Watykańskiego II: konstytucje dogmatyczne Lumen gentium i Gaudium et spes oraz Dekret o apostolstwie świeckich, ale w ramach konsultacji Episkopatu światowego ten problem wysuwa się na czoło.

  Ojciec Św[ięty] przyjmując członków Rady Sekretariatu Synodu wymienił trzy powody, które go skłoniły do zatwierdzenia wspomnianego tematu. Pierwszy powód jest natury wewnątrzkościelnej. Trzeba zapytać o liczne, cenne owoce, jakie wzbudził Sobór, prowadząc świeckich do dojrzalszej świadomości i pełnego włączenia w Kościół i ich odpowiedzialnego udziału w jego zbawczej misji. Drugi powód wiąże się z zadaniami świeckich w świecie, który przechodzi szybką ewolucję. Wyłoniły się dziś liczniejsze niż kiedykolwiek dotąd nowe, złożone, nieraz nawet dramatyczne zagadnienia, jak np. stale niebezpieczeństwo rozwoju naukowego i technicznego nie dość zakorzenionego w całościowej inspiracji humanistycznej, do której należy również w sposób istotny wymiar etyczny i religijny. Świat i kultura oczekują i wymagają kompletnego, ofiarnego, zdecydowanego chrześcijaństwa, inspiracji i włączenia się ludzi wierzących, którzy jedynie pod tym warunkiem mogą czuć się wiernymi powierzonemu im przez Jezusa Chrystusa zadaniu, by być solą ziemi i zaczynem świata.

• 31 maja Ojciec Św[ięty] udzielił święceń kapłańskich 77 diakonom z czterech kontynentów; 51 pochodzi z Europy, 13 z Ameryki Północnej, 5 z Ameryki Łacińskiej, 7 z Azji, 1 z Australii. Największą grupę stanowili Hiszpanie - 27, z Polski było 6. W homilii wygłoszonej do nowo wyświęconych księży Jan Paweł II ukazał kapłaństwo jako dar otrzymany mocą Ducha Świętego, w którym Chrystus dzieli się z neoprezbiterami swoją władzą, daną tylko Jemu samemu w niebie i na ziemi. Władza Jemu właściwa - to moc dania siebie za życie świata, moc odkupienia przez miłość, która osiągnęła swój zenit w tajemnicy paschalnej. Poprzez Eucharystię owa władza Chrystusa, moc dawania siebie za życie świata, staje się na co dzień udziałem Kościoła, staje się samym sercem jego posłannictwa i jego służby.

• Ojciec Św[ięty] w przemówieniu do 12 biskupów Peru, przybyłych ad limina apostolorum, zalecił przede wszystkim jedność między biskupami oraz ze Stolicą św. Piotra, a gdy chodzi o powołania podkreślił, by rozważnie selekcjonować kandydatów do kapłaństwa, bo lepiej jest mieć mniej seminarzystów i księży, ale za to dobrych, niż wielu, ale nie stojących na wysokości zadania. Położył również [252]nacisk na wagę modlitwy w życiu kapłana oraz zachęcił biskupów, by po ojcowsku interesowali się życiem i pracą kapłanów.

Z Polski

• 17 czerwca w Radomiu odbyły się uroczystości z okazji 500-lecia śmierci św. Kazimierza królewicza, patrona miasta, w którym ongiś mieszkał przez dwa lata. Do przeżycia głębokiego tego święta wierni przygotowywali się w ciągu tygodnia poprzedzającego niedzielę. W samym dniu obchodów w nabożeństwach uczestniczyli liczni biskupi polscy z naszymi kardynałami na czele: celebrował Ks. Kardynał Franciszek Macharski, a Ks. Prymas, Kardynał Józef Glemp w kazaniu przypomniał postać świętego Patrona i jego cnoty jako wzór do naśladowania dla współczesnych. Uroczystości zainicjował ks. bp Edward Materski, ordynariusz diecezji sandomiersko-radomskiej.

• W tym samym dniu w Niepokalanowie Ks. Biskup Bohdan Bejze przewodniczył uroczystości w rocznicę pielgrzymki Ojca Świętego Jana Pawła II na zakończenie obchodów pokanonizacyjnych świętego Maksymiliana Marii Kolbego (18 czerwca 1983 r.). Dostojny Celebrans wygłosił homilię, podkreślając wielkość i świętość Męczennika z Oświęcimia.

• "Sierpień, jako miesiąc wielkich uroczystości maryjnych i doniosłych rocznic narodowych, zostaje przez Episkopat ogłoszony miesiącem trzeźwości Narodu. Trzeźwość należy bowiem do podstawowych warunków egzystencji i rozwoju Narodu".

  201 Konf. Episkopatu Polski, 15/16 VI 1984 r.

• W ogólnopolskim konkursie Episkopatu Polski na dzieła literackie i muzyczne, obejmujące tematykę 600-lecia obecności Obrazu Matki Bożej na Jasnej Górze, 300-lecia odsieczy wiedeńskiej, II pielgrzymki Jana Pawła II do Polski, I nagrodę w dziedzinie prozy przyznano Bogdanowi Królikowskiemu z Lublina za pracę Opowieści jasnogórskie. W dziedzinie poezji przyznano 6 wyróżnień: Katarzynie Boruń, Joannie Kulmowej, Henrykowi Romanikowi, Kazimierzowi Węgrzynowi i Tadeuszowi Żukowskiemu. W dziale dramatu przyznano wyróżnienie Zbigniewowi Solskiemu z Wrocławia. W dziedzinie muzycznej I nagrodę za pracę Musica sacra na chór mieszany otrzymał Marek Jasiński ze Stargardu. W kategorii utworów kameralnych postanowiono nie przyznawać I i II nagrody, a III otrzymał Eugeniusz Głowacki z Gdańska za utwór Modlitwy na sopran, baryton, trąbki oraz instrumenty smyczkowe. Wyniki konkursu zostały ogłoszone 16 kwietnia.Gratulacje i życzenia złożył laureatom oraz wręczył im nagrody konkursowe ks. Józef kardynał Glemp, Prymas Polski. W uroczystości wzięli także udział: ks. bp Jerzy Dąbrowski, przewodniczący jury konkursu muzycznego, bp Zygmunt Kamiński, bp Władysław Miziołek, ks. Jan Twardowski, przewodniczący jury konkursu literackiego, oraz ks. Wiesław Niewęgłowski, duszpasterz środowisk twórczych w Warszawie, a także rodziny laureatów.Za wyróżnienia podziękował w imieniu laureatów Bogdan Królikowski. Nawiązując do słów Jana Pawła II o potrzebie bycia suwerennym w myśleniu powiedział m.in., że zadaniem pisarza jest przerzucać pomost między tradycją, historią, dniem dzisiejszym i przyszłością, bowiem naród, który splugawi swoje słowo, zatraci świadomość swej historii, nie będzie narodem przyszłości.

• 18 maja, w dniu urodzin Jana Pawła II, w kościele parafialnym w Wadowicach ks. Franciszek Kardynał Macharski odprawił Mszę św. w intencji Ojca Św[iętego], po której został otwarty dom rodzinny Papieża w Wadowicach, przy ul. Kościelnej 7, urządzony staraniem Kurii Metropolitalnej w Krakowie i przy współpracy miejscowej parafii. Organizatorzy postawili sobie za cel, aby wystawa-dom rodzinny Jana Pawła II zilustrowała i upamiętniła jego życie i działalność w Polsce, szczególnie zaś na terenie Archidiecezji Krakowskiej, aż do momentu, w którym opuścił ją na stale, wybrany na biskupa Rzymu, następcę św. Piotra.

• W pielgrzymce warszawskiego środowiska naukowego do grobu św. Wojciecha w Gnieźnie uczestniczyło w dniu 12 maja około 1500 osób. Byli także obecni pracownicy administracyjni i techniczni uczelni i instytutów naukowych stolicy oraz 20-osobowa grupa pracowników naukowych Politechniki Gdańskiej. Koncelebrowaną Mszę św. odprawił dla nich ks. bp Jan Czerniak. Pielgrzymkę zorganizował ośrodek duszpasterstwa akademickiego i osoby skupione wokół Muzeum Archidiecezjalnego w Warszawie.

• W dniach 2 i 3 czerwca [1984] r. na Jasnej Górze spotkała się na modlitwie młodzież z całej Polski. Przewodniczył nabożeństwom i dyskusjom ks. bp Wł. Bobowski z Tarnowa, ogólnopolski duszpasterz młodzieży. Uroczystości rozpoczęły się Mszą św. na szczycie i apelem maryjnym w sobotę wieczorem. Niedzielnej Mszy św. koncelebrowanej prze{-253-}wodniczył ks. bp Bobowski w otoczeniu katechetów. On też wygłosił homilię na temat zadań młodych katolików w Kościele i w społeczeństwie. Ojciec św. nadesłał swoje błogosławieństwo dla tego spotkania z życzeniami, aby przeżycia modlitewne zostały utrwalone w życiowej praktyce codziennej. Występy chórów i orkiestr z różnych diecezji uświetniły uroczyste godziny przeżywane u tronu Jasnogórskiej Pani.

• Arcybiskup Luigi Poggi, nuncjusz apostolski do specjalnych poruczeń, bawił w maju i w czerwcu z kilkunastodniową wizytą w Polsce, już 16 z kolei. Towarzyszyli mu ks. prał. Janusz Bolonek z rady do Spraw Publicznych Kościoła i ks. Bolesław Krawczyk z Kongregacji Kultu Bożego. Podczas swojej podróży abp L. Poggi odwiedził kilka ośrodków w diecezji drohiczyńskiej, łomżyńskiej, gdzie m.in. spotkał się z katolicką wspólnotą Litwinów w Sejnach i Puńsku. Odwiedził także Archidiecezję Krakowską oraz spotkał się z przedstawicielami hierarchii Kościoła i przedstawicielami władz. W uroczystość Wniebowstąpienia Pańskiego odprawił Mszę św. w języku polskim na Jasnej Górze, w czasie której wyraził wdzięczność i złożył podziękowanie Bogarodzicy za dary i łaski, jakie od Niej otrzymał, oraz za opiekę i błogosławieństwo dla jego misji w Polsce. Ks. Arcybiskup przekazał OO. Paulinom specjalny dar Ojca Św[iętego] dla Pani Jasnogórskiej - świecę, ponad 3-metrowej wysokości, którą dnia 3 maja miody Kościół w dalekiej Korei ofiarował Janowi Pawłowi II w czasie jego niedawnej pielgrzymki apostolskiej po ziemi koreańskiej. Koreańczycy napisali w dedykacji, że przekazują świecę w modlitewnym hołdzie dla Pani Jasnogórskiej na znak solidarności z ludem polskim. "Świeca ta - życzył Ks[iądz] Nuncjusz - niech plonie w tej cudownej kaplicy jako świadectwo ojcowskiej miłości Jana Pawła II do wszystkich dzieci jego umiłowanej Ojczyzny. Jej światło niech przypomina żywą więź wiary, nadziei i miłości, jaka łączy wszystkie dzieci Boże w Kościele powszechnym".

  W dniu 2 czerwca Ks[iądz] Arcybiskup nawiedził sanktuaria Maryjne w Niepokalanowie i w Szymanowie.

• O. Kornelian Dende, franciszkanin polskiego pochodzenia, prowadzi w Stanach Zjednoczonych A[meryki] P[ółnocnej] specjalny program religijny, emitowany przez przeszło 40 rozgłośni, pod nazwą "Godzina różańcowa" w języku polskim. W Polsce jest znany jako przyjaciel fundacji w Laskach koło Warszawy oraz Katolickiego Uniwersytetu w Lublinie. 14 czerwca Rektor Uczelni, Ks. Bp Prof. Dr Piotr Hemperek wręczył o. Dendemu medal "Za zasługi dla Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego". W uroczystości wzięli udział przedstawiciele Grona Profesorskiego oraz Współbracia zakonni z Polski.

• 3 czerwca do Kalwarii Zebrzydowskiej przybyła tradycyjna pielgrzymka mężczyzn i młodzieży męskiej z archidiecezji krakowskiej w celu modlitwy w intencji Ojczyzny, Kościoła i polskich Rodzin.

• PRZEGLĄD KATOLICKI - Tygodnik poświęcony sprawom religijnym społecznym i kulturalnym, założony w 1863 roku. Nr 1 - 24 czerwca 1984 r. Warszawa.

  Prasa katolicka uzyskała mocne wsparcie w nowym czasopiśmie, wydawanym przez Wydawnictwo Archidiecezji Warszawskiej. Grupuje ono bowiem zespół ludzi, gwarantujących przedstawienie szczególnie ważkich problemów w życiu katolickiego społeczeństwa.

  Pierwszy numer, w nakładzie 25 000 egz., zawiera wywiad z Ks. Prymasem Józefem Glempem (w ujęciu redaktora naczelnego ks. Waldemara Wojdeckiego i Jana Dworaka, sekretarza redakcji) na temat "świadomego podjęcia ryzyka" w prowadzeniu dialogu z obecną rzeczywistością. Artykuł ks. Andrzeja Zuberbiera: "O siłę moralną", oraz reportaż Małgorzaty Niezabitowskiej o sanktuarium śląskim w Piekarach: "Jeśli Bóg z nami..." - ilustrują problematykę pisma. Uzupełnia ją omówienie poezji ks. Jana Twardowskiego oraz dyskusja uczonych i publicystów "O kulturze politycznej Polaków". Ostatnia strona zawiera informacje z Watykanu, z Miodowej, z Archidiecezji warszawskiej, w Kraju, w Świecie oraz przegląd prasy. Prenumeratę można zamawiać dopiero na IV kwartał i wynosi 390 zł. Numer pojedynczy - 30 zł.

Ze świata

• Trzecia, 9-dniowa sesja plenarna komisji mieszanej do dialogu teologicznego między Kościołem katolickim i prawosławnym zakończyła się 8 czerwca w Akademii Prawosławnej na Krecie. Komisja powołana została do życia podczas wizyty Jana Pawła II w Konstantynopolu w r. 1979 i składa się z 56 osób: 28 katolików i 28 prawosławnych wszystkich autokefalicznych Kościołów prawosławnych. Komisja obradowała nad tematem wiary i jedności sakramentów. Przewodniczyli kolejno kardynał Jan Villebrands prawosławny arcybiskup z Australii Scilianus.

• Agencje prasowe doniosły z Nairobi, że w końcu maja miał miejsce bandycki napad na chrześcijan w sanktuarium Męczenników ugandzkich w Namugongo (Uganda). Bandyci byli ubrani w mundury podobne do noszonych przez wojsko. Śmierć poniosło 16 osób. Sanktuarium w Namugongo konsekrował w r. 1969 Papież Paweł VI podczas swej pielgrzymki do Ugandy.

• W Seulu (Płd. Korea) jest czynne regionalne wyższe seminarium duchowne. W dniu 1 marca 1984 r. liczyło ono ogółem 631 studentów; w tym 102 seminarzystów i 7 świeckich odbywało służbę wojskową. Z ogólnej liczby kleryków z 6 diecezji było - 483, zakonnych 112, resztę stanowiły zakonnice - 9 i 27 świeccy. W latach 1978-1984 przybyło około 350. Zespól profesorów składał się z 16 stałych i 22 przychodnich - w tym 7 wykładowców świeckich. Program nauczania obejmuje 6 kursów (cztery lata teologii i dwa lata wstępne - filozofii).

• Kościół w Korei Południowej w ostatnich latach szczególnie się rozwinął i liczy obecnie 1711 367 katolików w 656 parafiach. Stanowi to 4.31 procent ludności tego kraju. W dniach 6-8 maja [1984] r. wizyta Ojca Św[iętego] z okazji dwusetnej rocznicy chrześcijaństwa w Korei. W 8 szpitalach katolickich podjęto inicjatywę bezpłatnych operacji i opieki nad niewidomymi.

• W Niemczech Zachodnich rośnie w ostatnich latach liczba powołań kapłańskich. Po wielkim kryzysie w roku 1972 - wzrasta stopniowo liczba kapłanów, ale jest ich jeszcze za mało.

• Marvin Friedmann, żydowski artysta z New Jersey, namalował dla ilustrowanego czasopisma "New Covenant" (Nowe Przymierze) bardzo wymowną scenę oświęcimskiej ofiary o. Kolbego. To, co artysta chciał wyrazić w swym dziele, opisuje on następująco: "Usiłowałem przedstawić o. Kolbego w postawie, w której zdawał się mówić «Oto jestem... daję ci wszystko, co mam... daję samego siebie... nie boję się... zwyciężę». Natomiast w wyrazie twarzy oficera SS starałem się przedstawić brutalność, kapitulację, terror i zarazem pełne trwogi przewidywanie klęski III Rzeszy".

• W stanie Pensylwania (USA) od czterech lat jest obchodzone święto protestanckie ku czci Matki Najświętszej pod nazwą "Święto i Dzień Studium ku czci Dziewicy Maryi, Matki Pana". Na odbytym niedawno z tej okazji spotkaniu przemawiał pastor Glenn C. Stone, jeden ze szczególnie czynnych w ruchu ekumenicznym teologów protestanckich, który przedstawił stan stosunków między katolikami i protestantami odnośnie do czterech dogmatów maryjnych. Dowodził m.in., że termin "Matka Boża" znajduje się również w protestanckim wyznaniu wiary (rodzaj "Credo"); znajduje się on również w pismach Lutra. Pod tym względem nie ma żadnych różnic. Pierwsi protestanccy teologowie mówili również o "zawsze dziewiczej" Maryi, tak więc i ta prawda wiary jest właściwa nie tylko Kościołowi katolickiemu.

• W kazaniu wygłoszonym w Altötting z okazji konferencji biskupów niemieckich kard. J. Höffner, przewodniczący tejże konferencji, wypowiedział te znamienne słowa: "Macierzyństwo Maryi zaszczyciło kobietę wprost nieprzeczuwalną godnością".

• Alaska ma obecnie dwu "latających" biskupów. Wyszkolonym pilotem był dotychczas apb F. Hurley z Anchorage, a obecnie jest nim również jezuita Michał J. Kaniecki, biskup pomocniczy diecezji Fairbanks z prawem następstwa.

• Maryjny ruch rodzin "Schönstadt", liczący ponad 100 000 członków i założony w r. 1914 przez pallotyna o. Józefa Kentenicha w mieście Schönstadt koło Koblencji, jest dziś bardzo rozwinięty, głównie w Niemczech. Dzieli się na kilkanaście gałęzi, w których niektóre przybrały charakter zgromadzeń zakonnych lub instytutów świeckich, a inne obejmują swym działaniem osoby różnych stanów.

• Niedawno zmarł o. Norbert, kapucyn z prowincji strasburskiej we Francji, który przez 30 lat opiekował się domem dla trzystu trędowatych w Ambanża na Madagaskarze. W prowadzeniu leprozorium kierował się zasadą, aby wszyscy podopieczni chorzy pracowali według swej możności dla wspólnego dobra w gospodarstwie. Obecnie obowiązki o. Norberta przej{-255-}mują dwaj kapucyni włoscy: o. Stefano Scaringella, lekarz, i o. Marino Brizzi, pielęgniarz.

• Renée DE TRYON-MONTALEMBERT: Anne de Guigne, enfance et saintete, Paris 1983, s. 174, (Editions Saint Paul), c. 65 ff. Życiorys dziewczynki zmarłej tuż po pierwszej wojnie światowej. Jak pisze o tej książce Gabriel M. Kard. Garrone - "jest to wzruszająca analiza tego, co może dziać się w sercu dziecka, jak może ono poznać prawdziwe «nawrócenie» i dać dowody w swym życiu najwyższych cnót". Jest to bardzo aktualne opracowanie, zwłaszcza w okresie wielkiego zainteresowania rodziną chrześcijańską.

• 6 maja [1984] r. w byłym obozie koncentracyjnym w Mauthausen-Gusen, w Austrii, w 39 rocznicę jego wyzwolenia odbyła się, przy udziale ponad 6 tysięcy wiernych z 20 krajów Europy, Msza św., podczas której został poświęcony obraz św. Maksymiliana Marii Kolbego pędzla polskiego artysty malarza Jana Molgi; jest to dar Konferencji Episkopatu Polski do obozowej kaplicy. Najśw. Ofiarę sprawowali: abp Antonio Vitale Bommarco, były generał zakonu franciszkanów, ordynariusz z Gorizia (Wiochy); bp Ignacy Jeż, ordynariusz koszalińsko-kołobrzeski, b. więzień w Gusen; bp Maksymilian Aichern, ordynariusz Linzu.

  Arcybiskup Bommarco, który jako były najwyższy przełożony franciszkanów wniósł duży wkład do kanonizacji założyciela Niepokalanowa, wspomniał w homilii, że na decyzję Ojca Św. Jana Pawła II zaliczenia o. Maksymiliana w poczet Świętych wpłynęła w znacznym stopniu przesiana do Stolicy Apostolskiej wspólna petycja Konferencji Episkopatu Polski i Niemiec. Arcybiskup podziękował za nią obecnym na uroczystości biskupom. W czasie Mszy pasterskie posianie wygłosił także bp Ignacy Jeż, stwierdzając, że ostatecznie sensem ludzkiego życia jest miłość.

  Wśród przedstawicieli polskich obecny był ambasador PRL w Austrii Marian Krzak z małżonką, minister spraw wewnętrznych Austrii Karl Blecha oraz przewodniczący Austriackiego Towarzystwa Byłych Więźniów Mauthausen, Hans Marsalek b[yły] więzień. Najliczniejszą, kilkusetosobową grupę pielgrzymów stanowili, obok Włochów, nasi rodacy z Austrii.